ایزو ۹۰۰۱ چیست؟

(No Ratings Yet)
Loading...

iso9001

 

ایزو ۹۰۰۱ چیست؟

به زبان ساده : تولید انبوه از انقلاب صنعتی در انگلستان آغاز شد نتیجه آن پیشرفت سریع علم و تکنولوژی بود، رشد سریع تولید در کارخانجات و تبدیل کارگاههای کوچک به کارخانه های بزرگ نیاز جامعه صنعتی را برای ایجاد کنترل های محصول به منظور سنجش کیفیت کالا ها قبل از ارسال برای مشتری به وجود آورد.

 

تولید انبوه

پس از مدتی صاحبان کارخانجات و علمای علم مدیریت متوجه شدند که کنترل های موجود (بازرسی) هزینه های زیادی بر سازمان تحمیل می کند بنابراین روی به کنترل فرایند های تولید آورده تا با استفاده از آن فرآیند ها را استاندارد سازی نموده و ضایعات و دوباره کاری را به حداقل برسانند، به علت استفاده از فنون آماری این نوع کنترل به کنترل کیفیت آماری مشهور شد.

پس از این مرحله علمای مدیریت، مدیریت فرایند های پشتیبانی و مدیریت ارتباط با محیط را نیز برای سازمان امری ضرورری دانستند و این موضوع پیش زمینه ظهور سیستم های مدیریت کیفیت را در سازمان ها فراهم ساخت.

این سیستم ها کلیه فرایند های سازمان را پوشش داده و ارتباط سازمان با ذینفعان را نیز مد نظر واقع می سازد. دیدگاه فرایندی و چرخه دمینگ برای بهبود مستمر نیز از اصول اساسی سیستم های مدیریت کیفیت می باشد.

استانداردی جهانی که توسط سازمان بین المللی استاندارد (ISO) برای این منظور تدوین شده است استاندارد ISO  سری ۹۰۰۰ می باشد که یک استاندارد فرآیند (نه محصول) می باشد و به صورت سیستم مدیریت کیفیت بر اساس استاندارد ISO9001 نامگذازی شده است.

این واقعیت وجود دارد که استاندازد ایزو ۹۰۰۱ در سالهای مختلف با ویرایش های جدید بهبود پیدا کرده و این استاندارد بهبود پیدا کرده طوری طراحی شده که  به صورت عمومی برای هر سازمانی قابل اجرا می باشد. از یک کارخانه تولید و مونتاژ خودرو گرفته تا یک تیم فوتبال.

جالب است شخصی در کشور آلمان برای تاکسی خود این استاندارد را دریافت کرده است.

هدفی که در متن استاندارد ۹۰۰۱ وجود دارد، این است که سازمانی که این استاندارد را پیاده سازی و اجرا می کند، متعهد شود محصولی تولید کند که ثبات کیفیت داشته باشد. یعنی اگر محصول درجه ۲ تولید می شود، این محصول به درجه ۳ تنزل نداشته باشد.

 

از مواردی که در ایزو ۹۰۰۱ بسیار حائز اهمیت است، تفکرسیستمی و رویکرد فرآیند است. این استاندارد سازمان را در قالب یک سیستم می بیند و با نگاه فرآیندگرا به سازمان سعی می کند، ارتباط مطلوبی را بین واحدهای سازمان ها ایجاد کند تا علاوه بر بهبود ارتباطات سازمان و کیفیت این ارتباطات، بتوان محصول و خدمات بهتری را نیز به مشتری ارائه کرد.

همچنین استاندارد ایزو ۹۰۰۱ با ایجاد الزاماتی در مستندسازی سازمان، سعی در ایجاد نظم می کند. لازم است سازمان ها فرآیندها و اقداماتی که بر رضایت مشتری و تولید محصول باکیفیت تاثیر می گذارد را مکتوب کند و برای آن روش های مشخصی را بنویسد تا سازمان بتواند محصولی با کیفیت یکسان تولید کند.

اما روند شکل گیری و نگارش این استاندارد به شرح زیر می باشد:

  • در سال ۱۹۷۹ كميته فنی TC 176 سازمان بين المللی استاندارد (ISO.org) به نام «كميته تضمين كيفيت و مديريت كيفيت» تشكيل گرديد.
  • در سال ۱۹۸۷ اولین نسخه استاندارد منتشر شد که تنها مفاهیمی در مورد محصول، کیفیت، مشتری و… را بیان می کرد و قابلیت اجرا و پیاده سازی در سازمانها را نداشت. (امروزه آنرا بعنوان ایزو ۹۰۰۵ که یکی از خانواده های ایزو ۹۰۰۱ می باشد می شناسیم)
  • در سال ۱۹۹۴ الزامات اجرایی استاندارد تدوین و تصویب شد، این الزامات شامل ۲۰ بند بودند. در آن زمان سازمانی که در حوزه فعالیت خود بند طراحی را نداشت (محصول جدید طراحی نمی کرد) استاندارد ایزو ۹۰۰۲ و سازمانی که در حوزه طراحی نیز فعال بود ایزو ۹۰۰۱ را دریافت می کرد. که البته از سال ۲۰۰۰ دیگر استاندارد ایزو ۹۰۰۲ منسوخ شده و دیگر استفاده نمیشد. (اگر دید بر روی محصولی زده است دارنده استاندارد ایزو ۹۰۰۲ بدانید این محصول حداقل از سال ۲۰۰۰ تاکنون گواهینامه های خود را تمدید نکرده است و عملا ایزو ندارد یا بسته بندی های آن مربوط به قبل از سال ۲۰۰۰ می باشد)

 

  • در سال ۲۰۰۰ الزامات استاندارد به ۸ بند کاهش یافته و رویکرد فرآیندی را مد نظر قرار داد. رویکردی که استاندارد ایزو ۹۰۰۱ را به سیستم و رویکرد تیمی نزدیکتر کردو این رویکرد تغییر بزرگ و جذابی در استاندارد بود.
  • در سال ۲۰۰۸ نیز تغییرات جزئی و اجمالی در متن استاندارد انجام شد که البته تغییری در اصل استاندارد ایجاد نشد. برخی از این تغییرات مواردی همچون انتخاب نماینده مدیریت از بین مدیران، تاکید بیشتر بر روی برون سپاری، صلاحیت کارکنان و موارد اینچنینی بود.
  • در سال ۲۰۱۵ پس از صحبت های مختلف در خصوص تغییرات استاندارد، بالاخره استاندارد مجددا ویرایش خورد و در آن تغییرات عمده ای ایجاد شد، بندهای استاندارد به ۱۰ بند تغییر کرد، نگرش و تفکر مدیریت ریسک، مدیریت دانش، برنامه ریزی استراتژیک و تحلیل محیط های سازمانی و موارد دیگر به استاندارد اضافه شد و البته مفاهیمی چون نماینده مدیریت، نظامنامه کیفیت، اقدامات پیشگیرانه و مواردی دیگر از این استاندارد حذف شدند.

همچنین ببینید

iso9001

اخذ گواهینامه ایزو ۹۰۰۱ ( iso 9001 )

  مراحل اخذ گواهینامه ایزو ۹۰۰۱ ( گواهی نامه ایزو ۹۰۰۱ / iso 9001 ) سیستم مدیریت …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *